Si e dinin gratë që ishin shtatzëna në Egjiptin e Lashtë
Imagjinoni këtë: zgjoheni, gjokset janë të ndjeshme, menstruacioni juaj vonohet, dhe në vend që të merrni një test nga farmacia, shkoni… të urinoni mbi disa fara të tërshërës. Mirësevini në vitin 1350 para Krishtit! Një kohë kur gratë egjiptiane tashmë ndjenin se trupat e tyre po u tregonin diçka, por ende nuk kishin dy vija rozë për ta konfirmuar. Në vend të kësaj, ato merrnin një tas me fara – tërshërë dhe grurë – dhe urininin mbi to. Nëse diçka mbinte, urime, ishit shtatzënë! Ato madje arrinin të përcaktonin edhe gjininë e fëmijës. Nëse mbinte tërshëra, do të ishte një djalë. Nëse mbinte gruri, do të ishte një vajzë. Nëse nuk mbinte asgjë… epo, duket se keni ngrënë shumë hurma dhe po imagjinonit gjëra. Shkencëtarët sot konfirmojnë se këto teste kishin vlerë të caktuar shkencore.
Në vitin 1963, një grup shkencëtarësh vendosi të testonte këtë metodë në kushte laboratorike moderne. Rezultatet i habitën të gjithë. Në rreth 70% të rasteve, urina e grave shtatzëna me të vërtetë përshpejtoi mbirjen e farave. Megjithatë, pjesa e njohjes së gjinisë është thjesht fantashkencë.
Kur gjinekologjia u takua me… qepët
Gratë egjiptiane kishin edhe një “test” tjetër interesant. Ato vendosnin një kokë qepë ose hudhre në vaginë para se të flinin. Nëse në mëngjes fryma e tyre kishte erë qepë, do të thoshte se mitra ishte e hapur, kishte një kalim dhe ato nuk ishin shtatzënë. Nëse fryma ishte e freskët, atëherë ishin shtatzënë.
Paralajmërim: Ne nuk rekomandojmë të provoni metodat egjiptiane në shtëpi!
Bretkosat, minjtë dhe pjesëmarrësit e tjerë të pafajshëm
ë vitet 1920 dhe 1930, shkencëtarët vendosën se mënyra më e mirë për të zbuluar shtatzëninë ishte të injektonin urinën e grave… te kafshët. Për këtë qëllim përdorëshin minj, lepuj ose bretkosa. Nëse kafsha reagonte me ovulim ose hedhje vezësh, testi konsiderohej pozitiv.
Më i famshmi ishte i ashtuquajturi “testi i bretkosës”, i cili përdorte një bretkosë të veçantë nga Afrika e Jugut, që mund të hidhte vezë deri në 24 orë pas injektimit. Po, tingëllon e çuditshme. Fatkeqësisht, shumica e kafshëve nuk i mbijetonin procedurës. Mjekësia ishte vërtet mizore në atë kohë.
Vitet ’60 dhe ’70: Shkenca hyn në banjë
Deri këtu mirë, por gratë filluan të dëshironin diçka që nuk kishte të bënte as me fara, as me qepë, e as me bretkosa. Kështu erdhën testet e para kimike, të cilat dukeshin si mini-laboratorë dhe kërkonin aftësi serioze (dhe shpesh syze). Rezultati, megjithatë, tashmë ishte afër asaj që njohim sot.
Në botën moderne
Sot, gjërat janë më të thjeshta se kurrë. Merrni një test, pini pak ujë, prisni disa minuta dhe voilà—rezultati shfaqet para jush si një mesazh mëngjesi. E gjithë kjo bazohet në zbulimin e hormonit HCG. Ai fillon të prodhohet pasi veza e fekonduar të ngjitet në mitër. HCG gjendet në urinë, prandaj testet funksionojnë. Sa më herët ta zbuloni, aq më shpejt do ta dini se nuk është PMS apo makaronat e darkës së djeshme.
Hack-et e TikTok-ut: Jo, sheqeri nuk e di nëse jeni shtatzënë
Internetin është një vend i shkëlqyer për receta, trende dhe përmbledhje të IUD-eve të reja. Kur bëhet fjalë për shtatzëni… mos i besoni testeve “DIY” me pastë dhëmbësh, uthull, sodë buke ose sheqer. Kjo nuk është MasterChef. Kjo është serioze. Po, duket argëtuese, por ajo që vërtet reagon ndaj HCG-së është një test i zhvilluar shkencërisht.
Dhe çfarë mësojmë nga e gjithë kjo?
Rruga drejt atyre dy vijave ka qenë, për të paktën, shumëngjyrëshe. Nga gruri dhe minjtë te një test elegant me ekran digjital, e gjitha tregon një gjë: gratë gjithmonë kanë ditur kur trupat e tyre po u thonë diçka të rëndësishme. Teknologjia thjesht ka arritur të na ndjekë. Ndërsa hormonët, shpresa dhe paniku luajnë me nervat tuaja, është mirë të keni një mjet që mund t’i besoni.
